Rodzina zastępcza

Czym jest rodzina zastępcza? Rodziną zastępczą nazywamy komórkę społeczną złożoną z dwojga małżonków lub też jednej osoby, która spełnia konkretne wymagania, aby podjąć się opieki prawnej i wychowawczej nad osobą małoletnią, pozbawioną całkowicie lub częściowo opieki rodzicielskiej. Jakie warunki należy spełniać, aby zostać rodziną zastępczą? Przede wszystkim obowiązkowe jest stałe zameldowanie na terytorium RP. Osoby zgłaszające się jako rodzina zastępcza powinny posiadać pełnię praw cywilnych oraz obywatelskich, i dawać rekojmę należycie wypełnionych zadań wychowawczych. Osoby zgłaszające się jako opiekunowie nie mogą być przewlekle chorzy na choroby o wysokiej śmiertelności – muszą mieć możliwość stałego sprawowania opieki oraz zapewniania bezpieczeństwa, zarówno psychicznego, jak i materialnego. Osoby, które pragną tworzyć rodzinę zastępczą powinny również posiadać odpowiednie warunki mieszkaniowe – osoba małoletnia objęta ich opieką powinna mieć swoją przestrzeń życiową, np. pokój. Bardzo ważnym aspektem w drodze do uzyskania pozwolenia na bycie rodziną zastępczą jest otrzymanie pozytywnej opinii ośrodka pomocy społecznej w swoim miejscu zamieszkania.Wyróżnić możemy kilka rodzajów rodzin zastępczych, między innymi spokrewnione, niespokrewnione, również niespokrewnione o charakterze pogotowia rodzinnego. Bardzo istotne jest, iż rodzice pragnący być rodzinami zastępczymi muszą odbyć odpowiednie szkolenie w ośrodku szkolelniowo-adopcyjnym. Podczas jego trwania dowiedzą się, jakie są ich główne obowiązki, jakie prawa, z jakimi trudnościami mogą się spotkać. Rodzina zastępcza musi spełnić również wymagania dotyczące warunków mieszkaniowych – te ocenia specjalistyczna komisja [1].

 

Jaka jest rola komórki takiej jak rodzina zastępcza? Rolą rodziny zastępczej jest przede wszystkim zapewnienie odpowiedniej opieki oraz bezpieczeństwa osobom małoletnim, które ze względów losowych nie posiadają swoich naturalnych rodziców. Zadaniem rodziny zastępczej jest również dopilnowanie ich obowiązku edukacyjnego. Rodzina zastępcza stanowi dla dziecka oparcie. Co ciekawe, różnica pomiędzy adopcją a rodziną zastępczą jest znaczna – dziecko nie przyjmuje nazwiska rodziny zastępczej, pozostaje przy swoim. Jeśli biologiczni rodzice dziecka żyją, posiadają oni nadal prawa rodzicielskie, o ile tylko nie były one odebrane drogą sądową. Rodzina zastępcza zawodowa najczęściej przyjmuje od 3 do 6 dzieci.

 

Czy rodzina zastępcza to skuteczne rozwiązanie? W Polsce funkcjonuje wiele rodzin zastępczych – dają one schronienie tysiącom dzieci. Instytucja rodziny zastępczej wydaje się więc funkcjonalnym rozwiązaniem, co wynika przede wszystkim z coraz lepszego przygotowania rodziców zastępczych i coraz lepszej wiedzy na temat prawidłowego działania takiej komórki. Rodzina zastępcza to doskonałe rozwiązanie również dla par, które ze względów losowych nie mogą posiadać własnych dzieci – wiele z nich decyduje się na ustanowienie swojego domu schronieniem dla dzieci, których rodzice nie mogą sprawować nad nimi opieki.